Wielki Czwartek stanowi zwieńczenie czterdziestodniowej pokuty i bramę wprowadzającą w najważniejsze wydarzenia zbawcze Jezusa. Zanim zacznie się Triduum Sacrum, w kościołach katedralnych przed południem ma miejsce Msza Krzyżma, podczas której błogosławione są oleje wykorzystywane przy sprawowaniu sakramentów.
Chociaż wszystkie celebracje Wielkiego Tygodnia, począwszy od Niedzieli Palmowej, cechuje bogata symbolika teologiczna, to jednak szczególnej dynamiki nabierają one w Wielki Czwartek. Ten bowiem dzień stanowi zwieńczenie czterdziestodniowej pokuty i bramę wprowadzającą w najważniejsze wydarzenia zbawcze Jezusa Chrystusa, które są osią liturgii sprawowanej począwszy od wielkoczwartkowego wieczora. Zanim jednak Kościół zgromadzi się na Mszy Świętej upamiętniającej Ostatnią Wieczerzę, w kościołach katedralnych całego świata odbywa się szczególna liturgia, skoncentrowana na z pozoru innej niż paschalna rzeczywistości — jest to sprawowana przez biskupa i duchowieństwo diecezji Missa chrismatis — Msza Krzyżma. To swoiste oderwanie jej od całości świąt paschalnych jest jedynie pozorne, gdyż wszystkie wyakcentowane w tej Mszy Świętej elementy stanowią rzeczywistą antycypację nadchodzących wydarzeń
W centrum Wielkiego Czwartku, chociaż jest to dzień upamiętniający ustanowienie sakramentów Eucharystii i kapłaństwa, stoi mycie nóg – radykalny akt uniżenia. Jezus, Pan i Nauczyciel, przyjmuje rolę niewolnika. Jest to nie tylko gest pokory, ale ustanowienie nowego, radykalnego Prawa Królestwa: władza w Jego Kościele jest tożsama ze służbą. Mycie nóg staje się sakramentem służby, który musi poprzedzać i towarzyszyć Sakramentowi Eucharystii.
Piotr, nie mogąc tego pojąć, początkowo odrzuca gest Jezusa. Opór Piotra symbolizuje nasze trudności z przyjęciem tej radykalnej logiki Ewangelii. Nie rozumiemy, że bycie w pełni z Chrystusem oznacza pozwolenie Mu na oczyszczenie nas w naszej najgłębszej nędzy, a następnie przyjęcie Jego stylu życia: miłości, która schodzi na kolana.
Nakaz: „Dałem wam bowiem przykład, abyście i wy tak czynili, jak Ja wam uczyniłem” jest imperatywem do wcielania tej Jezusowej nauki w nasze codzienne życie. Nasza Eucharystia musi się objawiać w umyciu nóg – w podejmowaniu w rodzinie, pracy czy wspólnocie najniższej, nieefektownej służby. Prawdziwa chrześcijańska wolność polega na odrzuceniu pychy, przyjęciu łaski, a następnie naśladowaniu Chrystusa w Jego drodze pokornej, a nie spektakularnej, miłości.